Bawełna jest jednym z najpopularniejszych materiałów na świecie. Obecna jest na każdym kontynencie i używana przez wszystkie narody. Ma wielowiekową historię i do dziś pozostaje popularna dzięki swoim unikalnym właściwościom i przyjaznym dla człowieka cechom.
Miękka tkanina potrafi zaspokoić potrzeby różnych ludzi, posiada szereg przydatnych właściwości: od długości włókna zależy gęstość i wytrzymałość. Bawełna to naturalna tkanina, którą otrzymuje się z rośliny — bawełnicy, wykorzystując jej owoce. Zamiana rośliny przędzalnej w nić nie jest łatwym zadaniem, od starożytności towarzyszyły temu specjalne tradycje i obrzędy.

Jak pojawiła się bawełna
Jeśli wierzyć archeologom, ta tkanina istnieje już od dwunastu tysięcy lat. Trudno określić, kto pierwszy zaczął uprawiać tę kulturę. W różnych okresach była popularna w Indiach, Chinach, Meksyku, Starożytnym Egipcie i na terenach współczesnego Pakistanu. W Babilonie nazywano ją „białym złotem” i odpowiednio ceniono.
Jednak za ojczyznę bawełny uważa się Indie, ponieważ to właśnie tam rozpoczęła się uprawa i produkcja tkanin. Pierwsze źródła pisane wskazują na to, nawet w pieśniach pochwalnych czasem pojawiały się słowa o tym materiale. Mitologia tego narodu potwierdza, że wierzący Hindusi byli święcie przekonani, że poduszki z bawełny są przeznaczone tylko dla bogów.
Europejczycy poznali bawełnę dopiero na początku XI wieku, kiedy rozpoczął się aktywny handel z Arabami. Jednak szczyt zainteresowania tym materiałem nastąpił dopiero wraz z początkiem rewolucji przemysłowej. W połowie XVIII wieku w Anglii zarejestrowano pierwsze maszyny przędzalnicze.
Stałe doskonalenie wszystkich technologii doprowadziło do powstania wielu odmian tkanin bawełnianych: gęstych i lekkich, luźnych i śliskich.
Właściwości tkaniny
Co wchodzi w skład właściwości bawełny i dlaczego stała się ulubieńcem większości? Są to krótkie włókna, które skręcają się wokół osi, nieco się puszystując. Bawełna to wytrzymały materiał: charakteryzuje się odpornością na działanie chemiczne i nie niszczy się pod stałym wpływem promieni słonecznych czy wody.
Tkaniny bawełniane
Pozytywne cechy tkanin bawełnianych, które spodobają się każdej gospodyni:
- wytrzymują temperatury do 130 stopni Celsjusza;
- przepuszczają powietrze, co czyni je idealnymi na upalną pogodę;
- są miękkie i lekkie;
- nie elektryzują się;
- nie wywołują reakcji alergicznych;
- są odporne na szybkie zużycie, co wydłuża ich czas użytkowania;
- łatwo się barwią — plus dla produkcji i rękodzieła.
Plamy łatwo usuwać organicznymi rozpuszczalnikami (alkohol lub ocet), które nie szkodzą bawełnie. Przeplot nici specjalnie jest taki, że tkanina zachowuje ciepło, chociaż wizualnie trudno w to uwierzyć. Po zamoczeniu materiał nie rwie się jak wiele innych tkanin, a staje się jeszcze mocniejszy niż wcześniej.
Naukowcy eksperymentalnie ustalili, że tkanina może ulec zniszczeniu pod wpływem słońca dopiero po 1000 godzin nieprzerwanej ekspozycji na promienie. Dlatego nie trzeba się martwić o ten aspekt podczas przechowywania rzeczy.
Jednak nie obędzie się tutaj bez widocznych wad. Do tego zaliczamy takie cechy tkaniny:
- szybko i łatwo się gniecie, co jest charakterystyczne dla wszystkich rodzajów tkanin naturalnych;
- może się z czasem deformować i kurczyć;
- po długim użytkowaniu na jasnym świetle pojawia się delikatny żółty odcień.
Bawełna wolno schnie, ponieważ ma wysoką higroskopijność. Oznacza to, że sama wchłania około 20% wilgoci swojej wagi.
Rulony bawełny
Czasami, aby uzyskać określony efekt, do tej tkaniny dodaje się inne domieszki: lykrę lub poliester. W ten sposób można uzyskać włosie lub całkowicie gładki materiał. Tkaninę tę stosuje się wszędzie: nadaje się na pościel, odzież, zasłony, płaszcze i palta, nawet meble często obić się tą tkaniną.
Jak produkują bawełnę?
Proces pozyskiwania włókien bawełnianych odbywa się w kilku etapach. Potrzebne są do tego przede wszystkim dojrzałe kapsuły rośliny bawełnicy. Następnie etapami są:
- Tradycyjnie nasiona zbiera się ręcznie, ale na dużych plantacjach wykorzystuje się specjalne maszyny do obróbki.
- W magazynach mierzy się je i rozmieszcza w określonych miejscach.
- Wysyłają je do specjalnych fabryk, gdzie odbywa się przetwarzanie: ziarna oddziela się od włókien i sortuje za pomocą dżinów, linterów i innych mechanizmów automatycznych.
- Po tym włókna są prasowane i ponownie wysyłane do magazynu.
- Teraz robią ciągłą nić lub przędzę.
Kolejny poziom przekształcania tej przędzy w pełnowartościową tkaninę staje się obowiązkiem produkcji tkackiej. Tam robi się z niej tkaninę, przeplatając nici między sobą. Następnie z materiału przygotowuje się gotowy produkt lub sprzedaje w tej postaci.
Często przeplata się nitki także z innymi materiałami sztucznego pochodzenia, aby nadać im inne właściwości. Na przykład zwiększyć wytrzymałość lub zmniejszyć gniotliwość. Różne techniki przeplatania nici tworzą tkaninę wzorzystą, dodając jej ciekawsze formy.
Gałązka bawełny
Jak dbać o odzież z bawełny?
Należy zapamiętać elementarne zasady, które pomogą wam przedłużyć życie takich wyrobów i zapewniają im pełnię i trwałość na dłuższy czas. Prać białe i jednolite ubrania można tylko w temperaturze wody do 95ºC, kolorowe ubrania — do 60ºC. Prać można również w pralce.
Wybór środka piorącego nie różni się specjalnie od innych materiałów. Do kolorowej bielizny warto wybrać środki bez wybielaczy, idealne są w takim przypadku środki do delikatnego prania.
Gdy suszycie produkty bawełniane, najlepiej sprawdzić, jak to robić — na metkach odzieży zazwyczaj znajduje się taka informacja. Ale najczęściej najpierw trzeba powiesić ubrania wilgotne, a po tym od razu prasować żelazkiem na trybie „wełna”. Ale świetną opcją jest prasowanie wilgotnych ubrań na trybie „bawełna-len” z użyciem pary.
Tkanina jest przyjemna w dotyku, nie powoduje podrażnień w miejscach kontaktu z ciałem. Dlatego też jest używana do odzieży dziecięcej i dorosłej, pościeli.
Jeśli chcecie uzyskać jakiś produkt z przyjemnej tkaniny naturalnego pochodzenia, lepszego wariantu nie znajdziecie.
Jak szyć z bawełny?
Jeśli chcecie samodzielnie uszyć produkt i spróbować swoich sił jako profesjonalna krawcowa, najpierw trzeba poddać tkaninę dekatyzacji. Oczywiście, nie wszystkie rodzaje tkanin bawełnianych są podatne na duże skurcze, ale lepiej nie ryzykować i nie marnować materiału.
Dekatyzacja tkaniny w domu odbywa się za pomocą żelazka, specjalne urządzenie warto kupić tylko wtedy, jeśli planujecie dużo i regularnie szyć. Przed krojeniem tkaninę trzeba wyprać i wyprasować, stosując się do wszystkich zasad w instrukcji dla danego rodzaju materiału.
Ta procedura pozwoli uniknąć niepożądanych skutków, kiedy ubrania po pierwszym praniu zmniejszają się w rozmiarze. Średnio przy krojeniu trzeba dodać dziesięć dodatkowych centymetrów, które potem można odciąć.
Produkty z bawełny
Sam proces krojenia i szycia nie sprawi problemu, ponieważ tkanina jest posłuszna, a elementy na niej nie przesuwają się i nie przeszkadzają wam. Wystarczy dobrać ostrą igłę i nić o podobnej grubości i gęstości. Tkaninę należny podszywać maksymalnie niewidocznymi narzędziami, by szwy nie były widoczne na gotowym produkcie.
Co robi się z włókna bawełnianego?
Oprócz zwykłej tkaniny, włókna bawełniane stają się podstawą do innych przydatnych materiałów. Najbardziej popularne są takie zastosowania:
- długie włókna wykorzystuje się do cienkich, drogich tkanin;
- średnia długość potrzebna jest do prostszych tkanin — perkal lub płótno;
- do wyrobów dzianinowych dodają już mieszankę tkanin sztucznych;
- wata medyczna;
- wypełniacze do poduszek, kołder.
Zaletą używania w takich celu bawełny i włókien bawełnianych jest to, że nie zbijają się i są materiałami ekologicznymi.
Odzież z bawełny
Znacznie różnią się właściwości i cechy jakościowe zwykłej bawełny i organicznej. Drugi wariant materiału wytwarzany jest tylko przy użyciu nowoczesnych technologii uprawy i przetwarzania. W tym przypadku nie stosuje się pestycydów ani innych nawozów, które mogłyby zaszkodzić końcowemu produktowi. Pierwszy wariant to sposób na szybkie zarobienie pieniędzy bez większych nakładów.
Dlatego należy zwrócić uwagę przy zakupie. Produkty z organicznej bawełny mają oznaczenie „organic cotton”.
Wierzymy, że czytanie tego było przyjemne i pożyteczne, i polecamy obejrzeć nasze pierwszorzędne włoskie tkaniny bawełniane z kategorii Bawełna. Życzymy przyjemnego szycia!
